Update Landschotse Heide

Donderdag 7 maart 2024 was de tweede gebiedstafel in Hotel Beerze in Middelbeers. Het was een weerzien van mensen die samen de visie proberen te maken voor Landschotse Heide 2050. Zij waren op uitnodiging aanwezig. Agrariërs uit de omgeving vroegen aandacht voor hun belang. Na deze presentatie gaven de bestuurders van provincie Noord-Brabant en Waterschap De Dommel een korte toelichting op de opgaves die er liggen in hetzelfde gebied.
Na een korte pauze gingen alle aanwezigen in vier groepen met elkaar in gesprek over de centrale vragen. “Wat betekent het wanneer water en bodem sturend zijn en wat is er dan nodig om dat mogelijk te maken?”. Dat bleken lastige vragen te zijn om te beantwoorden. Het adviesbureau bekijkt alle opmerkingen en beraadt zich hoe nu verder. Daarover leest u meer op de projectpagina van Landschotse Heide.

Tijdelijke afsluiting wandel/fietsbrug bij de Muijstermolen

Waterschap De Dommel en gemeente Oirschot zijn in gesprek over de tijdelijke afsluiting van de wandel/fietsbrug bij de Muijstermolen. De brug is door uitspoeling nu afgesloten met het oog op veiligheid voor fietsers en wandelaars. Bij uitspoeling is zand weggeslagen door het vele water, waardoor de peilers van de brug bloot liggen. Omdat het wandel/fietsseizoen voor de deur staat werken de partners aan een tijdelijke oplossing. Het is nog niet bekend wanneer de wandel/fietsbrug weer open gaat.

Bult grond

Aan de Keijenhurkseweg in Vessem tegen de Landschotse Heide ligt een bult grond. Deze grond kwam vrij bij de uitvoering van het project Natte Natuurparel Landschotse Heide. Een deel van de grond gebruikte Waterschap De Dommel bij het project Herinrichting Kleine Beerze. De grond die nu nog ligt aan de Keijenhurkseweg is gereserveerd voor het project Herinrichting Beekdal Groote Beerze. Daarom is deze grond niet beschikbaar voor andere doeleinden. We verwachten dat deze grond in de loop van 2025 weg is.

Beekherstel en wateroverlast

Op veel plekken in Brabant hadden inwoners last van de vele regen van afgelopen maanden. Denk aan natte kelders, ondergelopen akkers en weilanden. In het gebied van de Kleine Beerze ervaarden inwoners ook wateroverlast. In dit gebied voerde Waterschap De Dommel samen met Brabants Landschap, gemeente Eersel en gemeente Oirschot nog niet zo lang geleden beekherstel uit. We maakten er ruimte voor water om zoveel mogelijk water vast te houden en droogte te voorkomen.

In het gebied van de Kleine Beerze leggen inwoners een link met het beekherstel en de wateroverlast. Maar was de wateroverlast ook een gevolg van het beekherstel? Deze vraag proberen hydrologen van het waterschap nu samen met de projectleiders te beantwoorden. In de tussentijd kunnen we vragen van inwoners helaas nog niet beantwoorden. Als hier meer over bekend is, brengen we inwoners daar meteen van op de hoogte.

Melkveehouders gezocht voor duurzaamheidsmonitor

ZLTO en BoerenNatuur Brabant zoeken boeren. De Brabantse Biodiversiteitsmonitor Melkveehouderij (BBM) maakt jouw prestaties voor duurzaamheid en biodiversiteit duidelijk. Én beloont je hiervoor. 450 Melkveehouders doen al mee. Er is plaats voor 200 nieuwe deelnemers in Brabant. Interesse? Meld je dan voor 1 april aan bij BoerenNatuur Brabant.

Meer weten? Lees het hele bericht.

 

Een Streeknetwerk voor het gebied van de Beerze

De herinrichting van het beekdal van de Kleine Beerze heeft geleid tot veel nieuwe initiatieven. Dat laten Monique Leesberg en Ria Bernards niet meer los! Het gebied van de Beerze is in transitie en dat vraagt om saamhorigheid. Hoe gaan we verder in een gebied met grote transitieopgaven? De dames vragen het aan de streek zelf.

Bruisend beekdal

Unieke initiatieven zijn ontstaan in het beekdal. Neem bijvoorbeeld ‘Dorp aan de Beek’ te Vessem, ‘De Landcoöperatie’ en ‘Vrienden van De Oude Toren’ te Oostelbeers. Maar ook uitbreidingen van het wandelroutenetwerk. Voorbeelden zijn ‘Beleef de Kempen’, ‘Boeren van Hier’, ‘Leve De Kleine Beerze! Of de grotere en kleinere particuliere initiatieven die mensen in het stroomgebied van de Beerze verbinden.

“Het wandelroutenetwerk geeft alle ruimte om het gebied te verkennen en te ontdekken. Hoe mooi zal het zijn als Noord-Zuid en Oost-West straks allemaal verbonden zijn”, aldus Henk Stoop, coördinator Wandelroutenetwerk.

 

Waar wil je elkaar vinden in een gebied?

Gebiedsontwikkeling doe je samen! Zeker, maar hoe ontmoet je elkaar, als je zit te broeden op een mooi initiatief? Hoe vind je de weg om verder te komen, waar haak je aan, wie kan je helpen?
De Dorpsraden doen prachtig werk voor hun gemeenschap. Zou dat een model kunnen zijn voor het buitengebied?

Nieuwe werkvormen als MindMaps en SWOT analyse geven verdiepende inzichten

“Vessem is van oudsher één met De Kleine Beerze. Natuur, voedselproductie en schoonheid horen hier onlosmakelijk bij elkaar. Laten we samen zorgen dat het zo blijft.” Barbara van der Ploeg, Team Vessem.


Waar nodig wordt kennis ingevlogen, zoals hier Jasper van Deurzen over kwaliteitsrecreatie

Beide Beerzen

Het gebied van De Beerze is meer dan het beekdal van de Kleine Beerze. Ook het beekdal van de Groote Beerze maakt hier deel van uit. Daar horen ook de gebieden langs de beekdalen zoals de Landschotse Heide bij. Om toch een grens te noemen houden we de samenvloeiing van beide Beerzetakken op Landgoed Baest aan, als noordelijke begrenzing.

“Nu niet laten vieren, dan kunnen we het later samen vieren. Laten we er een succes van maken!”, zegt Jan van Gerven, Landcoöperatie Dal van de Groote en Kleine Beerze.


Soms moet je gewoon het veld in om het zelf te ervaren, Landgoed Baest

Het Streekteam wil alle bewoners en ondernemers verbinden

Deelnemers aan de Koffiedialogen kwamen met de wens voor een loket waar je met je vragen en initiatieven verder kunt komen. Het Streekteam wil de traditionele dorpspomp zijn, waar ideeën uitgewisseld worden en mooie plannen kunnen groeien. Het Streekteam wil de verbinding vormen tussen alle initiatieven die in het gebied lopen. Maar het Streekteam wil ook in verbinding staan met overheden die mee kunnen denken en lijntjes kort kunnen maken. Samen zorgen we dan voor een levendig buitengebied.

“Er zit veel energie in het gebied, maar ook veel verschillende belangen. Vanuit de gebiedsontwikkeling Levende Beerze hebben we een proeftuin ingericht om lokale initiatieven een stapje verder te brengen en waar je kan proberen belangen te verenigen. Vanuit de Proeftuin Levende Beerze willen we graag meedenken aan het opzetten van een streekteam”, Theo Hendriks, programmaleider Proeftuin Levende Beerze.

Symbolische overdracht van het beekdal van de kleine Beerze aan de schatbewaarders van de toekomst

En nu bouwen…

De komende tijd kunnen Monique en Ria om jouw inbreng vragen. Denk je ook mee?

Foto’s: C v Sambeeck en M. Leesberg

Feestelijke aftrap Landcoöperatie Nieuwe stijl

Datum: Zondag 14 april
Tijd: 13.00 – 16.00 uur
Locatie: Boerderijterras De Spekdonken, Heikesestraat 8A, Vessem

Op zondagmiddag 14 april is de aftrap  voor de nieuwe weg die de Landcoöperatie in slaat. Dit gebeurt op feestelijke wijze bij Boerderijterras De Spekdonken in Vessem. Doelstelling van de Landcoöperatie is: ‘Als boeren en burgers werken wij samen aan een toekomstbestendig beekdal waar landbouw en natuur elkaar versterken.’ Zij wil zoveel mogelijk inwoners en partners hierbij betrekken.

Lidmaatschap

Pachters bieden deze middag lekkere hapjes en drankjes aan. Er zijn activiteiten zijn voor jong en oud, waaronder een wandeling en een takkenbeest maken voor de kids. Daarnaast presenteert de Landcoöperatie haar nieuwe logo, de nieuwe website/ landingspagina en natuurlijk de nieuwe vorm van verbinding met de omgeving door een lidmaatschap aan te bieden. De Landcoöperatie wordt een vereniging incl. investering in grondportefeuille. Het lidmaatschap wordt € 50 waarvan € 25 lidmaatschap en € 25 investering in grondportefeuille. Door lid te worden help je boeren de stap naar natuurvriendelijke landbouw te zetten. Samen kunnen we leuke activiteiten in het gebied ontwikkelen. Denk aan aanplanten van groen, monitoring flora, fauna en water, bloemenakkers, onderhoud voedselbos en dialoog over natuurvriendelijke landbouw en kennis vergaren. Wie weet heb jij nog andere mooie ideeën om voor te leggen.

Aanmelden

De Landcoöperatie maakt graag (opnieuw) kennis met jong en oud. Ben je erbij en doe je mee?!Fijn als je laat weten dat je aanwezig wilt zijn. Dat kan door contact op te nemen met Ria Bernards, 06 20194729, Of stuur een e-mail naar ria.bernards@hetnet.nl ovv ‘Aftrap 14 april’

 

Witte rand Hazenloop is zwavelbacterie

De Hazenloop in het buitengebied van Vessem kleurde begin februari bruinoranje met een witte rand. Waterschap De Dommel vermoedde dat de oorzaak ligt in een natuurlijk proces. Dat bevestigde het lab op 6 februari 2024. 

Witte aanslag verklaard

De witte aanslag op de bladeren in het water ontstaat door de bacterie Beggiatoa. Deze bacteriën hebben sulfide en organisch materiaal nodig om te groeien. In de grond rondom de Hazenloop zitten van nature deze zwavelbacteriën. Door de vele regen van afgelopen tijd is de grondwaterstand flink gestegen. Daardoor stroomt water met daarin sulfide uit de bodem de sloot in. Beggiatoa (een sulfide oxiderende bacterie) reageren hier enorm op. Dit zorgt voor de witte aanslag en witte draden.

Oranje door ijzer

De oranje kleur van het water ontstaat door humuszuren en de ijzerbacterie Leptothrix.

Als de grondwaterstand zakt, verdwijnen de gunstige omstandigheden voor de bacteriën. De oranje kleur en witte uitslag van het water gaat dan weg.

Gebiedstafels voor Landschotse Heide bekend

In het gebied tussen de Kleine en Grote Beerze komt wonen, werken, landbouw, natuur en recreatie samen. Dit gebied, waarin Landschotse Heide ligt, verdroogt. Tegelijkertijd hebben we ook te maken met piekbuien. De weersextremen nemen toe. Velen hebben al stappen gezet om gebied meer toekomstbestendiger te maken. Dit is tot nu toe onvoldoende gebleken. Herstel van het bodem- en watersysteem is nodig voor een gezonde omgeving om in te leven. Maar ook voor gezonde natuur én een toekomst voor duurzame landbouw. Daarvoor is samenwerking nodig.

Adviesbureau Aequator werkt in opdracht van de provincie Noord-Brabant aan een toekomstbeeld voor de Landschotse Heide. Zij heeft hiervoor al veel verschillende inwoners, boeren, ondernemers en ambtenaren van waterschap, terreinbeherende organisaties en provincie gesproken. Met die gesprekken zijn ze er nog niet. Na de eerste gebiedstafel op 7 december jl organiseert het adviesbureau komende maanden nog extra gebiedstafels. Op de projectpagina van Landschotse Heide komt hierover meer informatie te staan. Hierbij alvast een overzicht van de data en onderwerpen die op de agenda staan:

7 maart 2024

Tijdens deze bijeenkomst bespreken we bouwstenen/draaiknop en de tekening van het gebied met hierop wat er ‘moet’ gebeuren.

10 april 2024

Tijdens deze bijeenkomst bespreken we de maatregelen en de tijdsplanning.

13 mei 2024

In deze bijeenkomst staat een toelichting van de visie 2050 en het projectplan 2024-2030 centraal.

Voor elke gebiedstafel plant het adviesbureau afzonderlijke gesprekken in met de stakeholders. Zij ontvangen persoonlijk een uitnodiging. De bijeenkomsten van 7 maart en 10 april zijn eveneens op uitnodiging. Voor de bijeenkomst van 13 mei 2024 is dit nog niet bekend.

Veel informatie kun je ook vinden op het speciale informatieplatform Landschotse Heide. Op deze website staan onder meer de doelen voor dit gebied en de route die we denken te moeten afleggen om deze te halen. Daar vind je ook meer over de archeologische waarde van het gebied en hoe de beek vroeger liep. Ook is te vinden waar peilbuizen staan. Op dit informatieplatform plaatsen we regelmatig nieuwe kaarten. Je vindt tot slot de laatste informatie over de planning en veelgestelde vragen en antwoorden.

De Kleine Beerze Leeft! Stop met Koffiedrinken en sluit je aan!

Na twee jaren Kleine-Beerze-Koffiedialogen met Monique en Ria heeft het beekdalnetwerk alle laatste informatie. Het netwerk is sterk genoeg voor omschakeling naar standje ‘voorbereiden activiteit’. We kennen de identiteit van de regio rond de Kleine Beerze en we zijn trots! Trots op het landschap rond de meanderende beek, de mooie natuur, het boerenland, de rijke historie, de rust en de kwaliteit van leven. Hoe denken we de toekomst tegemoet te gaan?

Op 31 januari 2024 organiseerden de dames weer een koffiedialoog. De hele avond stond in het teken van omschakeling naar ‘Actie voor het Beekdal’. Marien Sonneveld, planvormer landelijk gebied, bracht een mooi verhaal. Hij nodigde daarbij de deelnemers uit om even als buitenstaander naar het beekdal te kijken. Stel jezelf vragen: “Wat zie ik dan, wat vind ik fijn en wat mis ik?” Hij wist de trots op de eigen omgeving te prikkelen en stelde vijf vertrekpunten voor om het beekdal mee te bekijken. Maar hij stelde ook de vraag: “En wat heb je zelf te bieden?”

MindMapping

De dialoog aan de werktafels kwam meteen op gang. Het was nog even wennen om de gedachten ook aan het papier toe te vertrouwen. Toch begonnen de MindMaps te groeien.

Kijk eens door de bril van een buitenstaander

Als voorbeeld kijken we even mee bij het thema ‘Verplaatsen’. Hoe gaat je aandacht naar het beekdal? Hoe kom je er? Hoe vind je je weg? Welk vervoer kies je en wat mis je dan? Het thema ‘Voeden’ past goed bij het agrarisch karakter. Waar haal je je voeding vandaan? Wat kan het beekdal bieden? Zijn er lokale producten? Welke producten zijn onderscheidend? Hoe bied je het aan? De MindMaps raakten voller en voller. Met de Sterkte/Zwakte-analyse wisten de deelnemers wel raad. Men is kennelijk kritisch op de eigen omgeving.

Derde slag

Tenslotte vroegen Monique en Ria de enthousiastelingen nog om een verdiepingsslag op een belangrijk onderdeel van de dialoog. Niet iedereen had die concentratie nog, maar sommige deelnemers hadden aan één verdieping niet genoeg!

Sleutelfiguren

Monique en Ria bedankten allen voor de actieve inzet, Wat gaat er gebeuren met het denkwerk? Een samenvatting van deze avond gaat mee naar de KB5-denktank, die steeds meekijkt met het programma. Zij zetten de resultaten om in de eerste fase van een actieplan: ‘wie hebben we nodig om hier verder mee te komen?’ Met sleutelfiguren aan tafel kom je snel tot oplossingen. De Wij-Tafel van Lieke Cools zetten wij om voor een verdere stap.

Nieuwe gezichten

Het is mooi om te zien dat mensen terug blijven komen, maar we waren ook blij met nieuwe gezichten. De thematafels waren goed gevuld. De gewenste omschakeling naar actie is gemaakt. We verwachten de volgende Kleine-Beerze-Koffieworkshop begin maart, misschien ben jij er dan bij?